Historia musicalu „Zorro”

Nie jest zapewne żadnym odkryciem, że fundamentem każdego musicalu są: scenariusz, teksty piosenek i muzyka. Muzykę do musicalu „Zorro” skomponowali Gipsy Kings i John Cameron, zaś scenariusz i teksty piosenek wyszły spod pióra Stephena Clarka, który z kolei zainspirował się książką chilijskiej autorki Isabel Allende pt. „Zorro”.

Oryginalnie musical został wystawiony w Congress Theater w Eastbourne w marcu 2008 i po odniesionym tam sukcesie, został przeniesiony na West End do Garrick Theater, gdzie 15 lipca 2008 odbyła się jego oficjalna premiera. Spektakl został wyreżyserowany przez Christophera Renshaw’a, zaś nad choreografią czuwał Rafael Amargo.

W obsadzie znaleźli się między innymi:

  • Matt Rawle jako Zorro/Diego,
  • Emma Williams jako Luiza,
  • Adam Levy jako Ramon i
  • Lesli Margherita jako Inez.

Musical był wystawiany nieprzerwanie przez 9 miesięcy i zebrał wyśmienite recenzje m.in. dzięki świetnej choreografii z elementami flamenco i spektakularnym scenom walki. Ostatni spektakl na West Endzie został zagrany w marcu 2009. Od tego czasu musical wystawiono w wielu krajach m.in. we Francji (w Folies Bergere), Japonii, Chinach, Korei, Holandii, Rosji, Bułgarii, Izraelu, Brazylii oraz w USA (z amerykańską premierą w Salt Lake City w 2012).

Szacuje się, że z samej sprzedaży biletów spektakl na świecie zarobił już ponad 70 milionów dolarów.

Został też doceniony przez krytyków i był nominowany do wielu branżowych nagród. Jest zdobywcą Lawrence Oliver Award (odpowiednik Tony Awards na rynku brytyjskim) w kategorii najlepsza aktorka drugoplanowa (Inez), a był także nominowany do tej nagrody w kategoriach: za najlepszy musical, dla najlepszego aktora, dla najlepszej aktorki i dla najlepszego choreografa.

Premiera w Teatrze Komedia jest jego pierwszym wystawieniem w Polsce.

Postać Zorro

Kim jest tajemniczy Zorro? Zorro (z hiszp.: lis) to postać fikcyjna, znana jako obrońca uciśnionych Kalifornijczyków żyjących pod okrutnymi rządami. Przezwisko to, nadane tajemniczemu mężczyźnie w masce, skrywa tożsamość wrażliwego dandysa żyjącego w czasach kolonialnych - Don Diego de la Vega. Przypuszcza się, że ten fikcyjny bohater wzorowany był na realnie żyjącej postaci historycznej – banicie Joaquinowi Muriecie.

Zorro, swoją szlachetnością i filozofią życiową, przypomina odrobinę także innych fikcyjnych bohaterów, takich jak choćby Robin Hood czy lis Renart. Na przestrzeni lat i wielu projektów wykorzystujących tę postać, wizerunek Zorro ulegał pewnym modyfikacjom. To co niezmienne to atrybuty zewnętrzne: czarna peleryna, czarne hiszpańskie sombrero i czarna maska zasłaniająca oczy. Często nosi wysokie czarne buty oficerki i bicz, który pomaga mu przelatywać nad przepaściami czy zdobywać odległe przedmioty. Jego ulubioną i najczęściej wykorzystywaną bronią jest rapier, którą wycina znak „Z” w trzech zamaszystych ruchach. Często jest zresztą portretowany jak mistrz walki i fechtunku. Zazwyczaj towarzyszy mu czarny koń imieniem Tornado (choć w niektórych wersjach jest to biały koń imieniem Phantom). Zorro opisywany jest jako uzdolniony akrobatycznie mężczyzna, skaczący swobodnie pomiędzy dachami domów, który nigdy nie używa brutalnej siły, a jego przepisem na zwycięstwo jest raczej przebiegłość i umiejętność przechytrzenia przeciwnika.

Postać Zorro wykorzystywana była szeroko w filmach i powieściach. Jedną z pierwszych opowieści wykorzystujących postać tego bohatera była, wydana w 1924 roku, książka pt. „Znak Zorro” – Johnston’a McCulley’a. Powstało też wiele filmów wykorzystujących postać tajemniczego i bohaterskiego człowieka w masce. Douglas Fairbanks i Mary Pickford podczas swojego miesiąca miodowego wybrali właśnie historię Zorro, na film, który miał zainaugurować działalność ich studia filmowego United Artists – 1920 „Znak Zorro”. W ten sposób powstały jedne z najbardziej znanych niemych filmów o Zorro - filmy z Douglasem Fairbanksem w roli głównej, obok „Znaku Zorro” (1920) także „Don Q, syn Zorro” (1925).

W 1958 roku ukazał się też 13-to odcinkowy serial telewizyjny (przerobiony w 1959 roku na film) w roli głównej z Guyem Williamsem – „Znak Zorro” i „Zorro, the Avanger”. W 1998 roku powstał film zatytułowany „Maska Zorro”, gdzie postać Zorro zagrał Antonio Banderas, a Don Diego de la Vegę – Anthony Hopkins. W sequelu tego filmu, z 2005, roku zatytułowanym „Legenda Zorro” zagrał również A. Banderas z Catherine’ą Zeta-Jones u boku.

Podobno hollywoodzkie studio Sony planuje w niedalekiej przyszłości produkcję filmu o Zorro na bazie książki Isabel Allende, czyli tej samej, która stała się inspiracją dla naszego musicalu. Obok produkcji amerykańskich pojawiło się też sporo filmów meksykańskich i europejskich – głównie w Hiszpanii, Włoszech i we Francji.

I tak w 1975 roku powstał jeden z bardziej znanych filmów pt. „Zorro” w reżyserii Duccio Tessariego jako koprodukcja Włosko francuska, z niezapomnianą kreacją Alaina Delona w tytułowej roli. W Polsce dużą popularnością cieszyły się też 30 minutowe odcinki serialu „Zorro” z Guyem Williamsem w roli głównej, produkowane przez Walta Disneya w latach 1957-1961.

W 1974 roku powstał zaś serial z Frankiem Langellą – pt. „Znak Zorro”.

Postać Zorro stała się też inspiracją dla licznych komiksów, zabawek, gier video, powstała nawet wersja jego przygód w stylistyce japońskiego anime.

Oprócz granego na deskach Teatru Komedia musicalu „Zorro” powstał także inny musical wykorzystujący tę postać pt. „Z – zamaskowany musical Zorro” wyprodukowany w 1998 roku, którego sceniczna premiera odbyła się w Niemczech w lipcu 2013r.

Zorro jest też często inspiracją dla nowopowstających bohaterów np. w znanym filmie animowanym Shrek występuje postać łącząca w sobie postaci Kota w Butach i Zorro, ma on bowiem hiszpańskie korzenie i używa sparodiowanego znaku P, który wycinać swoją szablą. Co ciekawe, głosu w oryginale udzielił mu znany z filmowych ról Zorro - Antonio Banderas.